خدمات |دستگاه کمکی بطن

assist-device-1

دستگاه کمکی بطن (Ventricular Assist Devices-VAD) یک پمپ مکانیکی است که می‌تواند برای افراد با قلب بیمار، نقش قلب را در پمپاژ خون به دیگر نواحی بدن ایفا کند.
این دستگاه خون را از دهلیزها گرفته و خونرسانی به بدن و ارگان‌های حیاتی را انجام می‌دهد. بیمارانی که از نارسایی یک یا هر دو بطن رنج می‌برند می‌توانند از VAD استفاده کنند (بطن‌ها محفظه‌های پایینی قلب هستند).

یک VAD در موارد زیر به عملکرد قلب کمک می‌کند:

  • حین و بعد از جراحی تا وقتی که قلب بهبود یابد.
  • زمانی که بیمار منتظر جراحی پیوند قلب است.
  • چنانچه بیمار برای جراحی پیوند قلب واجد شرایط نباشد.

یک VAD شامل یک تیوب کوچک است که خون را از قلب به پمپ انتقال می‌دهد. همچنین تیوب دیگری دارد که خون را از پمپ به عروق خونی، جهت خونرسانی به دیگر نقاط بدن، می‌رساند. علاوه بر این دارای یک منبع قدرت است که به یک واحد کنترلی متصل می‌باشد. این واحد به کنترل و بررسی عملکرد VAD می‌پردازد. در مواقعی که توان دستگاه پایین بوده و یا عملکرد آن مطلوب نباشد، این قسمت هشدار می‌دهد.
برخی VADها خون را به صورت ضربانی پمپاژ می‌کنند (مانند قلب) اما برخی دیگر به صورت پیوسته خون را پمپاژ می‌کنند. با جریان پیوسته‌ی VAD، نبض به شکل نرمال خود نخواهد بود اما قسمت‌های مختلف بدن خون مورد نیاز را دریافت خواهد کرد.

انواع VAD

دو نوع عمده از‌ VADها، دستگاه کمکی بطن راست (RVAD) و دستگاه کمکی بطن چپ (LVAD) است. در دستگاه‌های کمکی دو بطنی (Biventicular-BIVAD)، هر دو نوع VAD به طور همزمان مورد استفاده قرار می‌گیرند.
نوع LVAD بیشترین استفاده را در بین VADها دارد. این دستگاه مانند بطن چپ، خون را به آئورت پمپاژ می‌کند. آئورت به عنوان شریان اصلی، خون حامل اکسیژن را از قلب به بدن می‌رساند.
نوع RVAD معمولاً برای استفاده‌ی کوتاه مدت بعد از برخی جراحی‌های قلب جهت حمایت از بطن راست استفاده می‌شود. یک RVAD به بطن راست برای پمپاژ خون به شریان ریوی کمک می‌کند. این شریان خون را برای دریافت اکسیژن از قلب به ریه‌ها می‌رساند.

assist-device-2

یک BIVAD در شرایطی که هر دو بطن به درستی عمل نکنند، برای رساندن خون مورد نیاز به بدن مورد استفاده قرار می‌گیرد. یک راهکار دیگر برای درمان چنین شرایطی، استفاده از قلب مصنوعی (TAH) است.

دو طراحی اصلی برای VADها عبارتند از:

  • VAD ترنسکتانوس (Transcutaneous): پمپ و منبع قدرت آن‌ها در بيرون از بدن قرار مي‌گيرد. تيوب‌ها از طريق سوراخ‌هايي در شکم، پمپ را به قلب متصل مي‌سازند. اين نوع از VADها معمولاً براي مصرف کوتاه مدت حين يا بعد از جراحي استفاده مي‌شوند.
  • VADهای قابل کاشت: پمپ در داخل و منبع قدرت آن در خارج از بدن قرار می‌گیرد. یک کابل از طریق یک سوراخ در شکم، پمپ را به منبع قدرت متصل می‌سازد. این نوع VADها معمولاً برای بیماران در انتظار جراحی پیوند قلب و یا برای مصرف بلند مدت در افرادی که نمی‌توانند جراحی پیوند قلب داشته باشند، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

چه کسانی به VADها نیاز دارند؟

در مواردی که قلب در رساندن خون مورد نیاز به نواحی مختلف بدن نارسایی داشته باشد، نیاز به استفاده از تجهیزاتی چون VAD خواهد بود. بیماری‌های قلبی می‌توانند پمپاژ خون را دچار اختلال کنند. انواع VAD‌ها در شرایطی چون حین عمل، دوران نقاهت، دوران انتظار برای جراحی پیوند قلب و در مواردی که بیمار واجد شرایط پیوند قلب نیست، مورد استفاده قرار می‌گیرند.

استفاده کوتاه مدت

یک VAD می‌تواند در دوره‌ای کوتاه مدت قبل، حین و یا بعد از جراحی قلب تا بهبودی بیمار، عملکرد قلب و جریان خون را داشته باشد. پزشکان در مواردی که شرایط قلب وخیم است مانند نارسایی قلبی، آریتمی بطنی و یا شوک کاردیوژنیک، VADها را تجویز می‌کنند.
در موارد نارسایی قلبی که پزشک نیاز به وقت بیشتری جهت برنامه‌ریزی برای درمان بیمار دارد، استفاده از VADها توصیه می‌شود.


استفاده بلند مدت

اگر بیمار نارسایی قلبی داشته و در انتظار جراحی پیوند قلب باشد، پزشک می‌تواند استفاده از VAD را توصیه کند. در مواردی که داروهای نارسایی قلب نتواند نیازهای بیمار را برطرف سازد، استفاده از VAD می‌تواند بیمار را زنده نگهداشته و کیفیت زندگی وی را طی زمانی که منتظر قلب اهدایی است، بهبود بخشد.

عدم استفاده از VADها

در برخی شرایط VADها گزینه مناسبی برای درمان بیمار نیستند، به طور مثال در مواردی که بیمار دارای نارسایی کلیوی، آسیب‌های مغزی شدید، عفونت شدید یا دیگر شرایط حاد است.

استفاده بلند مدت۶ ریسک‌های کاشت VAD

همچون دیگر جراحی‌ها، کاشت VAD نیز ریسک‌هایی به دنبال دارد. برخی مشکلات احتمالی شامل خونریزی، تشکیل لخته، نارسایی تنفسی، نارسایی کلیوی، سکته مغزی، عفونت و ناکارآمدی VAD می‌باشد. احتیاط‌های پیشگیرانه می‌تواند برای پرهیز از بروز این مشکلات صورت پذیرد. قبل از عمل، می‌توانید در مورد مشکلات احتمالی و ریسک‌های کاشت VAD با پزشک خود مشورت نمایید.

دوام و طول عمر VAD

بر اساس نوع VAD منتخب، مصرف بلند مدت و یا کوتاه مدت و وضعیت سلامت بیمار، کارایی و طول عمر VADها متفاوت است. دوام متوسط آن قبل از پیوند قلب نیز با توجه به زمان دریافت قلب اهدایی متغیر می‌باشد.

جراحی VAD

دستگاه VAD شامل سه قسمت اصلی است:

  • پمپ: با وزن۹​/۰-۴۵​/۰کیلوگرم که در داخل و یا خارج بدن بیمار قرار می‌گیرد.
  • بخش کنترل الکتریکی : یک کامپیوتر کوچک است که نحوه پمپاژ را تنظیم می‌کند.
  • باتری‌ها : در خارج از بدن تعبیه شده و از طریق یک کابل به پمپ متصل می‌شوند.

پس از بیهوشی، جراح استخوان میانی قفسه سینه را باز کرده و به قلب دسترسی پیدا می‌کند. در ادامه، فضایی در زیر پوست و بالای شکم، برای قرار دادن پمپ ایجاد می‌شود.
یک تیوب پمپ را به قلب متصل کرده و تیوب دیگری پمپ را به آئورت وصل می‌کند. یک تیوب دیگر نیز از طریق پوست و پمپ به کنترلر و باتری وصل می‌شود.